{"id":90,"date":"2021-05-21T23:47:21","date_gmt":"2021-05-21T21:47:21","guid":{"rendered":"https:\/\/www.johannes316.nl\/?p=90"},"modified":"2021-08-27T00:36:28","modified_gmt":"2021-08-26T22:36:28","slug":"zijn-blik-is-liefde","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.johannes316.nl\/?p=90","title":{"rendered":"Zijn blik is liefde"},"content":{"rendered":"\n

Ooit deed ik mee aan het onderzoek van een student psychologie. De opdracht was bedrieglijk simpel: ik en een andere deelnemer gingen tegenover elkaar zitten en moesten, via een constructie van spiegels, elkaar vijf minuten lang in de ogen kijken. Niets meer, niets minder.<\/p>\n\n\n\n

Ik heb zelden zoiets moeilijks gedaan.<\/p>\n\n\n\n

Elkaar lang in de ogen kijken is compleet tegennatuurlijk. Al na tien tot vijftien tellen voelde ik me heel ongemakkelijk worden en moest ik bewust tegen mijn neiging om weg te kijken in werken. Dat bleek ook voor die ander te gelden. In eerste instantie gingen we er op een grappige manier mee om: we wisselden ironische en uitdagende blikken uit, waar we allebei om moesten lachen. Achteraf zou de student vertellen dat dit normaal is en dat ze ook deelnemers had die in huilen uitbarstten.<\/p>\n\n\n\n

Het waren hoe dan ook de langste vijf minuten die ik me kan herinneren.<\/p>\n\n\n\n

\n\n\n\n

Iemand aankijken is intiem, ontwapenend. Het is ofwel een hi\u00ebrarchische strijd, ofwel een daad van verbinding. Als je erop let, merk je grote verschillen op bij verschillende gelegenheden. Ben je in gesprek met goede vrienden, dan kijk je ze waarschijnlijk vaak en vrij lang in de ogen \u2013 tot een grens, natuurlijk. Iemand te lang in de ogen kijken is intimiderend en onbeleefd, zelfs in de directe communicatieve cultuur van het huidige Nederland. In veel andere culturen is het hoe dan ook onbeleefd om elkaar in de ogen te kijken.<\/p>\n\n\n\n

Spreek je iemand vanuit berouw, dan ontwijk je waarschijnlijk de blik van degene die je benadeeld hebt. Die ander wil wellicht juist oogcontact zoeken. Dat oogcontact bevestigt en versterkt de hi\u00ebrarchie op dat moment. Het bevestigt je schuldgevoel. Word je ten onrechte ergens op aangesproken en kun je dat aantonen, dan zul je zelf juist op zoek zijn naar oogcontact: dat geeft kracht en het helpt om je gelijk te bevestigen.<\/p>\n\n\n\n

Al in Genesis 3 wordt de hi\u00ebrarchie duidelijk in wel, of juist niet, gezien willen worden. Adam en Eva ontwijken niet zozeer Gods blik, ze verstoppen zich voor Hem. Ze hebben van de vrucht gegeten, werden bang, schaamden zich ineens voor hun naaktheid en maakten kleding van vijgenbladeren. Er staat in de tekst niet vermeld of God, Adam en Eva elkaar aankeken, maar tussen de regels is het goed aan te voelen.<\/p>\n\n\n\n

Mozes wordt geroepen door God, maar kan Hem niet aankijken; niemand kan immers God zien en in leven blijven. Hij moet zijn gezicht met zijn kleding afschermen als God naderbij komt. Na de veertig dagen die hij op de berg Sina\u00ef doorbracht, waar hij de Tien Geboden ontving, kwam hij \u2018stralend\u2019 de berg af (door kerkvader Hi\u00ebronymus verkeerd vertaald, waardoor men heel lang dacht dat Mozes hoorns had) – zoals mensen soms kunnen stralen als ze erg geraakt zijn.<\/p>\n\n\n\n

In de evangeli\u00ebn staat niet vermeld of Jezus zijn aanklagers en beulen ooit heeft aangekeken. In tekstuele en visuele bewerkingen van het lijdensverhaal (films, documentaires, literaire teksten) is hier natuurlijk mee gespeeld. Laat een auteur of regisseur Jezus oog in oog met Annas, Kajafas, Pilatus of de anonieme beulen staan? Of laat die de acteur de blik op de grond vestigen?<\/p>\n\n\n\n

In Johannes 18:35 ondervraagt Pilatus Jezus: \u2018Pilatus gaf ten antwoord: \u201cBen ik soms een Jood? Uw eigen volk en de hogepriesters hebben U aan mij overgeleverd. Wat hebt Gij gedaan?\u201d\u2019 Dit is een wedervraag. Jezus vraagt Pilatus of hij zelf wil weten of Hij de Koning van de joden is, of dat hij dit van anderen heeft.<\/p>\n\n\n\n

In de film Jesus Christ Superstar<\/em> zijn de gebeurtenissen tussen Jezus en Pilatus grotendeels gebaseerd op het Johannesevangelie. In deze film vraagt Pilatus Hem eerst: \u2018Look at me.\u2019 (De donkere, dreigende blik daarop, van acteur Ted Neeley die Jezus speelt, geeft Zijn lijden scherp weer.) Een moment later vraagt Pilatus nogmaals, nu voor de laatste keer welwillend: \u2018Look at me, Jesus Christ.\u2019 Tien stille seconden volgen, een lange, gespannen blik tussen Jezus en Pilatus \u2013 daarna hoont hij: ‘Look at your Jesus Christ’ en verliest hij steeds meer van zijn decorum.<\/p>\n\n\n\n

\"\"<\/figure>\n\n\n\n

Zou het zo zijn gegaan? Keek Jezus Pilatus aan? En hoe moet dat hebben gevoeld, in de wetenschap dat Pilatus Hem de geseling en de kruisdood zou opleggen? Natuurlijk wist Jezus meer dan Pilatus. Hij wist dat Hij gekruisigd zou worden, en waarom. Hij wist ook dat Hij na drie dagen uit de dood zou opstaan. Het lijden was nog nooit zo zinvol geweest, omdat het werd vervolgd door de wederopstanding, de verheerlijking van God om Zijn vergeving van de zonden. Maar voor het zover was, was Jezus overgeleverd aan Zijn beulen, Pilatus voorop.<\/p>\n\n\n\n

Jezus was graag onder de zondaars; immers, de gezonde mensen hebben geen genezing nodig. Hij hield van mensen, haatte de zonde, en ging tot het uiterste om mensen van hun zonde te bevrijden. Keek Hij de mensen om Hem heen aan, dan was dat met de omgekeerde van Pilatus\u2019 blik geweest: Jezus is immers geen aardse autoriteit, Hij beoordeelt mensen niet naar een menselijke wet, Hij vonnist niet, Hij stuurt mensen niet de dood in; integendeel, Hij is een hemelse dienaar, Hij bevrijdt, Hij pleit voor ons bij de Hemelse Vader. Zijn blik is liefde.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

Ooit deed ik mee aan het onderzoek van een student psychologie. De opdracht was bedrieglijk simpel: ik en een andere deelnemer gingen tegenover elkaar zitten en moesten, via een constructie van spiegels, elkaar vijf minuten lang in de ogen kijken. Niets meer, niets minder. Ik heb zelden zoiets moeilijks gedaan. Elkaar lang in de ogen… Continue reading Zijn blik is liefde<\/span><\/a><\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"comment_status":"closed","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[1],"tags":[],"class_list":["post-90","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-geen-categorie","entry"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.johannes316.nl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/90","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.johannes316.nl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.johannes316.nl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.johannes316.nl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.johannes316.nl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=90"}],"version-history":[{"count":15,"href":"https:\/\/www.johannes316.nl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/90\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":146,"href":"https:\/\/www.johannes316.nl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/90\/revisions\/146"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.johannes316.nl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=90"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.johannes316.nl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=90"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.johannes316.nl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=90"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}